TPZN - Forum numizmatyczne

Antyk i Średniowiecze => Pozostałe => Bizancjum => Wątek zaczęty przez: Orpio w 02 Styczeń 2013, 22:24:09

Tytuł: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: Orpio w 02 Styczeń 2013, 22:24:09
Mam pytanie, być może trywialne, ale jako kompletny laik w monetach Bizancjum proszę o odpowiedź. Chodzi o monety anonimowe z popiersiem Chrystusa zaś po drugiej stronie z legendą IHSUS XRISTUS BASILEU BASILE w różnych wersjach i skrótach. Jednak przy popiersiu częśto mamy coś takiego IC - XC, co oznaczają te litery. Inicjały Jezusa Chrystusa? ale czy nie powinno to być IS XS?
Ktoś może mi to wyjaśnić? Będę wdzięczny...
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: Julek C w 02 Styczeń 2013, 23:16:43
Witam .
Nie będę się wymądrzał bo też jestem zielony w temacie , ale wydaje  mi się , że jest to monogram Jezusa Chrystusa , tylko z greki . Pierwsza i ostatnia litera z ΙΗϹΟΥϹ ΧΡΙϹΤΟϹ  daje skrót ΙϹ -ΧϹ . Dlaczego bizantyjczycy oznaczli monety w grece i łacinie ? Może dlatego , że Bizancjum było konglomeratem tych dwóch kultur . Potrzebna będzie opinia fillologa klasycznego  , czyli jak ΙΗΣΟΥΣ ΧΡΙΣΤΟΣ zamieniło się w ΙΗϹΟΥϹ ΧΡΙϹΤΟϹ . :)
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: Glider w 03 Styczeń 2013, 16:41:58
Tu jest też IC-XC.
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: bruno52 w 03 Styczeń 2013, 21:34:47
Ponieważ problem jest ciekawy postaram się odpowiedzieć w paru wątkach
Na monetach jest greka Bizantyjska czyli średniogrecki
http://forum.tpzn.pl/index.php/topic,1105.msg9074.html#msg9074 (http://forum.tpzn.pl/index.php/topic,1105.msg9074.html#msg9074)
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: bruno52 w 03 Styczeń 2013, 22:27:10
Konstantynopol stolica wschodnia Rzymu założona przez Konstantyna  stopniowo została opanowana przez żywioł Grecki  i od VII wieku zaczyna się to objawiać na monetach i tytulaturach. Zamiast łaciny zaczyna się używać greki ( chociaż w rzymskich monetach prowincjonalnych greka była używana standardowo).
Koine stopniowo ewoluował i większość ludności posługiwała się odmianą języka greckiego zwanego bizantyjskim, lub średniogreckim, natomiast elity posługiwały się językiem greckim zbliżonym do klasycznego.
Średnogrecki miał wiele wtrąceń z łaciny i powodowało to wiele zamieszania. ( Języki ewoluują obecnie np. francuski , niemiecki - zmiany w orografii:  umlauty, szarfe s itd. po prostu języki żyją i się zmieniają) to samo dotyczyło języka greckiego używanego w Bizancjum- zmieniał się.
...Istotną rolę odgrywają przy tym utarte skróty formuł religijnych, np. IC XC ( Jezus Chrystus) wprowadzając literę "X" w znaczeniu "chi" nie zaś "X" oraz "C" w znaczeniu "s" nie "c". W XI w. liczba takich wtrętów greckich jest już bardzo duża, pismo zaś staje się mało czytelne. trzeba przyznać, że do XI w. czytelność napisów była dość duża, choć oczywiście zdarzały się w pewnych okresach( np. VII w.) , w poszczególnych emisjach, czy w ramach specyfiki lokalnej mennicy- przykłady poważniejszego obniżenia czytelności legend. Ta czytelność pozostaje niewątpliwie  w związku ze stosowaniem obcego Bizantyńczykom alfabetu. Wprowadzenie  w XI w. alfabetu greckiego zmienia sytuację. ... Tekst napisów może czasem wzbudzać zaskoczenie u osób znająch język łaciński i grecki w formie klasycznej. Legendy, choć znajdowały się na zabytku o charakterze  w dużej mierze oficjalnym, wykazują cechy języka o ortografii niezupełnie regularne, a wynikające  stąd, iż ówczesny język mówiony odbiegał od od wzorów klasycznych. .... ( Mennictwo Bizantyńskie Maciej Salamon str. 50 )
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: bruno52 w 03 Styczeń 2013, 22:39:10
Warto sięgnąć choćby do wikipedii
http://pl.wikipedia.org/wiki/Jezus_Chrystus (http://pl.wikipedia.org/wiki/Jezus_Chrystus)

Xristos ( grecki) Christus (łacina) to Mesjasz

Pierwszy człon imienia – Jezus – to spolszczenie hebrajskiego ישוע, ישו Joszue, Jehoszua, skróconego do Yěšû, nadane przy obrzezaniu (por. Łk 2,21). Było znane także w Starym Testamencie. Nosił je następca Mojżesza Jozue (zob. Joz1,1) – w tradycji polskiej brzmi ono inaczej ze względu na szacunek i wyjątkowość założyciela chrześcijaństwa, lecz po hebrajsku ich imiona brzmią identycznie. Imię Jezus nosił również autor księgi Mądrości Syracha, z tego samego powodu nazywa się ją od imienia ojca autora[4]. W języku aramejskim ܝܫܘܥ ,ܝܫܘ Jeszua, stgr. Ιησούς - znaczy Jahwe jest zbawieniem. Drugi człon – Chrystus – określa mesjańską godność Jezusa z Nazaretu. Już w Nowym Testamencie stał się jakby jego drugim imieniem: (hebr.) Mesziah, stgr. Χριστός Christós - namaszczony, pomazaniec, mesjasz[5].
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: bruno52 w 03 Styczeń 2013, 23:34:51
Follis anonimowy klasy D jest przypisywany Konstantynowi IX Monomachowi
http://www.wildwinds.com/coins/byz/anonymous/t.html (http://www.wildwinds.com/coins/byz/anonymous/t.html)

 jego wnuk także Monomach ( ten od czapki monomacha) http://pl.wikipedia.org/wiki/Czapka_Monomacha (http://pl.wikipedia.org/wiki/Czapka_Monomacha)
http://pl.wikipedia.org/wiki/W%C5%82odzimierz_II_Monomach (http://pl.wikipedia.org/wiki/W%C5%82odzimierz_II_Monomach)
W tym okresie Ruś otrzymała w wianie od Bizancjum oprócz religii także wiele gotowych rozwiązań, niestety okres ten przerwał najazd Tatarów i zmienił naszych sąsiadów. ( z tego okresu notuje się niezwykłą ilość zabytków sakralnych- Ukraina)

prawdopodobnie Konstantyna IX dotyczy tekst "Translacio tabule" fundacyjny obrazu Jasnogórskiego- przekazanego przez księcia piastowskiego  Władysława Opolczyka
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: Orpio w 06 Styczeń 2013, 22:32:21
Dziękuję za wyjaśnienia.
Tytuł: Odp: Anonimowe monety z popiersiem Chrystusa
Wiadomość wysłana przez: bruno52 w 07 Styczeń 2013, 18:06:11
Proszę bardzo.
No umknął mi jeszcze jeden aspekt.
Dlaczego follisy anonimowe, bo władca jest tu anonimowy ( typologia władców przypisywana do poszczególnych klas follisów nie jest całkowicie zamknięta)
Po raz pierwszy Jezus Chrystus znalazł się na monecie- awersie w miejscu zarezerwowanym dotychczas dla cesarza -solidus Justyniana II 692-695 r.
Na follisach - począwszy od Jana I ( follisy klasy A) ok. 969 r. do Aleksego I (follisy klasy K) do ok. 1143 cesarze usuwają się w cień na rzecz Jezusa Chrystusa- Króla Królów
http://cafe.allegro.pl/showthread.php?34809-Kr%C3%B3l-Kr%C3%B3l%C3%B3w (http://cafe.allegro.pl/showthread.php?34809-Kr%C3%B3l-Kr%C3%B3l%C3%B3w)